Ένα φαρμακείο στην Αίγινα, οι δουλειές που δεν τελείωναν και ένα παιδί που προσπαθούσε να διαβάσει κρυφά τη «Διάπλαση των Παίδων». Αυτές είναι οι εικόνες που περιγράφει ο Μενέλαος Λουντέμης σε μια οδυνηρή αφήγηση για τα παιδικά του χρόνια.
Στην απολογία του στη δίκη του το 1956 για τη συλλογή διηγημάτων «Βουρκωμένες μέρες», ο συγγραφέας αναφέρθηκε στις σκληρές εμπειρίες των παιδικών του χρόνων. Μέσα από τα λόγια του αναδεικνύεται μια δύσκολη περίοδος της ζωής του, με άμεση αναφορά στην Αίγινα.
Ο Λουντέμης περιγράφει πως, σε ηλικία μόλις οκτώ ετών, εργαζόταν σε φαρμακείο του νησιού. Οι υποχρεώσεις του επεκτείνονταν και στο σπίτι των εργοδοτών του: ψώνια, σφουγγάρισμα και μεταφορά κάρβουνων. Ανάμεσα σε αυτές τις δουλειές αναζητούσε την ευκαιρία να διαβάσει, παρότι, όπως αναφέρει, δεν του το επέτρεπαν.
Στην ίδια αφήγηση θυμάται την άρρωστη αδελφή του και μια άδικη κατηγορία για ένα χαμένο γάντι. Ακόμη και όταν το βρήκε και το παρέδωσε, η κατηγορία δεν αποσύρθηκε.
Η μαρτυρία του Μενέλαου Λουντέμη
«…Όταν τα παιδάκια μάθαιναν τα γράμματα με το ζόρι, εγώ τα αγόραζα με το αίμα μου δουλεύοντας από 7 χρονών σκλαβάκι σε ξένα χέρια.
Οκτώ χρονών ήμουν υπάλληλος σ’ ένα φαρμακείο στην Αίγινα, έκανα τον φαρμακοτρίφτη, σκούπιζα, έκανα όλες τις δουλειές του μαγαζιού κι ύστερα το αφεντικό μου μ’ έστελνε να κάνω και τα ψώνια της κυρίας, να σφουγγαρίζω και να κουβαλώ κάρβουνα.
Το αγόρι των αφεντικών μου είχε τη “Διάπλαση των Παίδων” κι εγώ τη διάβαζα κρυφά γιατί δεν με άφηναν να διαβάζω.
Μια μέρα μ’ έπιασαν που διάβαζα…
Ας είναι…
Είχα μια αδελφούλα στο νοσοκομείο άρρωστη και πέθανε.
Τότε η κυρά μου έχασε ένα γάντι. Ένα μαύρο γάντι που χάθηκε.
Με βρίζανε και με χτυπούσαν γι’ αυτό το γάντι.
Την τρίτη μέρα η αδελφούλα μου πέθανε. Βρήκα το γάντι που είχε πέσει πίσω από ένα έπιπλο και το έδωσα στην κυρά μου.
Ξέρετε τι μου είπαν τ’ αφεντικά μου; Κλέφτη, φοβήθηκες πως θα σε διώξουμε και μας έφερες το γάντι…»
Η επιθυμία του παιδιού να διαβάσει, μέσα σε αυτή την καθημερινότητα, είναι από τα πιο δυνατά στοιχεία της μαρτυρίας. Η αναφορά στο φαρμακείο συνδέει την Αίγινα με μια επώδυνη προσωπική ανάμνηση του συγγραφέα και φέρνει στο προσκήνιο την παιδική εργασία και τη στέρηση της μόρφωσης.
Πηγή: Alfavita.gr
Διαβάστε επίσης: