Στις 27 Σεπτεμβρίου 1831, ο πρώτος Κυβερνήτης της Ελλάδας έπεσε θύμα δολοφονικής επίθεσης στην είσοδο του Αγίου Σπυρίδωνα. Η Αίγινα είχε υπάρξει η έδρα της κυβέρνησής του και ο τόπος όπου άρχισαν να παίρνουν μορφή βασικοί θεσμοί του νέου κράτους.
Στην Αίγινα, το όνομα του Ιωάννη Καποδίστρια δεν ανήκει μόνο στα βιβλία της ιστορίας. Βρίσκεται στον Μητροπολιτικό Ναό όπου ορκίστηκε Κυβερνήτης, στο παλιό Κυβερνείο, στο Ορφανοτροφείο και στα κτίρια που θυμίζουν την εποχή κατά την οποία το νησί βρέθηκε στο επίκεντρο της πολιτικής ζωής της χώρας.
- Στις 27 Σεπτεμβρίου 1831, ο πρώτος Κυβερνήτης της Ελλάδας έπεσε θύμα δολοφονικής επίθεσης στην είσοδο του Αγίου Σπυρίδωνα. Η Αίγινα είχε υπάρξει η έδρα της κυβέρνησής του και ο τόπος όπου άρχισαν να παίρνουν μορφή βασικοί θεσμοί του νέου κράτους.
- Από την Αίγινα στην οργάνωση του κράτους
- Η σύγκρουση που οδήγησε στη δολοφονία
Τρία χρόνια μετά την εγκατάσταση της κυβέρνησής του στην Αίγινα, η πορεία του Καποδίστρια έφτασε σε βίαιο τέλος. Το πρωί της Κυριακής 27 Σεπτεμβρίου 1831, καθώς πήγαινε στον ναό του Αγίου Σπυρίδωνα στο Ναύπλιο, δέχθηκε επίθεση με πυροβόλο όπλο και μαχαίρι από τον Κωνσταντίνο και τον Γεώργιο Μαυρομιχάλη.
Η 27η Σεπτεμβρίου είναι η ημερομηνία σύμφωνα με το ημερολόγιο που χρησιμοποιούνταν τότε στην Ελλάδα. Με το σημερινό ημερολόγιο, η δολοφονία συνέβη στις 9 Οκτωβρίου 1831.
Από την Αίγινα στην οργάνωση του κράτους
Όταν ο Καποδίστριας ανέλαβε τη διακυβέρνηση το 1828, βρέθηκε μπροστά σε μια χώρα εξαντλημένη από τον πόλεμο, με περιορισμένους πόρους και χωρίς συγκροτημένη κρατική διοίκηση. Η Αίγινα έγινε η πρώτη έδρα της κυβέρνησής του και προσωρινή πρωτεύουσα του νεοσύστατου κράτους.
Στο νησί αναπτύχθηκαν υπηρεσίες και εκπαιδευτικές δομές. Το Ορφανοτροφείο δημιουργήθηκε για να περιθάλψει παιδιά που είχαν χάσει τις οικογένειές τους στην Επανάσταση. Εδώ συνδέθηκε επίσης το έργο του Κυβερνήτη με το Κεντρικό Σχολείο, την Εθνική Τυπογραφία και τον φοίνικα, το πρώτο νόμισμα του νέου ελληνικού κράτους.
Ο Καποδίστριας επιχείρησε να θέσει τις βάσεις για ενιαία διοίκηση, να οργανώσει την εκπαίδευση και να ενισχύσει τη διεθνή θέση της Ελλάδας. Το έργο του, όμως, εξελίχθηκε μέσα σε έντονες αντιπαραθέσεις για τον τρόπο με τον οποίο έπρεπε να κυβερνηθεί η χώρα.
Η σύγκρουση που οδήγησε στη δολοφονία
Η προσπάθεια συγκέντρωσης της εξουσίας στην κεντρική κυβέρνηση περιόριζε την επιρροή τοπικών παραγόντων που είχαν ισχυροποιηθεί κατά την Επανάσταση. Παράλληλα, πολιτικοί αντίπαλοι του Καποδίστρια επέκριναν τον τρόπο διακυβέρνησής του και τον περιορισμό των συνταγματικών διαδικασιών.
Μία από τις οξύτερες συγκρούσεις ήταν εκείνη με την οικογένεια Μαυρομιχάλη στη Μάνη. Η σύλληψη και κράτηση του Πετρόμπεη Μαυρομιχάλη επιδείνωσε την αντιπαράθεση. Ο Κωνσταντίνος, αδελφός του Πετρόμπεη, και ο Γεώργιος, γιος του, ήταν οι δύο άνδρες που περίμεναν τον Κυβερνήτη στην είσοδο της εκκλησίας.
Μετά την επίθεση, ο Κωνσταντίνος σκοτώθηκε, ενώ ο Γεώργιος κατέφυγε στη γαλλική διπλωματική αποστολή. Αργότερα παραδόθηκε στις Αρχές, καταδικάστηκε και εκτελέστηκε. Η δολοφονία άφησε ένα μεγάλο κενό στην ηγεσία της χώρας και ακολούθησε περίοδος νέων πολιτικών συγκρούσεων.
Για την Αίγινα, η επέτειος έχει ιδιαίτερο βάρος. Πριν από το τραγικό πρωινό του Ναυπλίου, το νησί είχε ζήσει από κοντά την προσπάθεια του Καποδίστρια να οργανώσει το ελληνικό κράτος. Σχεδόν δύο αιώνες αργότερα, τα κτίρια της πόλης εξακολουθούν να αφηγούνται εκείνο το πρώτο, δύσκολο κεφάλαιο της ανεξάρτητης Ελλάδας.
Διαβάστε επίσης: Ιωάννης Καποδίστριας: Ο πρώτος Κυβερνήτης και η Αίγινα, η αφετηρία του ελληνικού κράτους
