Ένα διαφορετικό χάρτινο τραπεζομάντιλο φιλοδοξεί να συστήσει στους κατοίκους και στους επισκέπτες τον φυσικό πλούτο της Αίγινας, συνδυάζοντας την ενημέρωση με την καθημερινή εμπειρία της εστίασης στο νησί.
Πάνω στο τραπεζομάντιλο αποτυπώνονται τα θαλάσσια λιβάδια της Αίγινας, το δίκτυο των μονοπατιών, τα ρέματα και άλλα σημεία φυσικού ενδιαφέροντος. Μέσω ενός QR code, οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να αποκτήσουν πρόσβαση σε περισσότερες πληροφορίες σχετικά με τη φυσική κληρονομιά του νησιού, τη σημασία των θαλάσσιων λιβαδιών και τις καλές πρακτικές που συμβάλλουν στην προστασία του περιβάλλοντος.
Η πρωτοβουλία δημιουργήθηκε από το Vessel, στο πλαίσιο του έργου «Χαρτογράφηση Θαλάσσιων Λιβαδιών», και το χάρτινο τραπεζομάντιλο διανέμεται δωρεάν σε εστιατόρια της Αίγινας.
Στόχος της δράσης είναι η ενημέρωση και η ευαισθητοποίηση του κοινού γύρω από την αξία των θαλάσσιων λιβαδιών, αλλά και την ανάγκη διατήρησης και προστασίας του φυσικού περιβάλλοντος του νησιού.
Γιατί η προστασία της Ποσειδωνίας αφορά όλους
Η πρωτοβουλία της Vessel αποκτά ιδιαίτερη σημασία καθώς η ενημέρωση για την Ποσειδωνία δεν αφορά μόνο τους επισκέπτες του νησιού ή όσους ενδιαφέρονται για το περιβάλλον. Αφορά άμεσα όλους όσοι χρησιμοποιούν και δραστηριοποιούνται στη θάλασσα: από τους ιδιοκτήτες και τις επιχειρήσεις ενοικίασης σκαφών μέχρι τους επαγγελματίες ψαράδες και τον θαλάσσιο τουρισμό.
Τα λιβάδια της Ποσειδωνίας αποτελούν έναν από τους σημαντικότερους οικοτόπους της Μεσογείου. Προσφέρουν καταφύγιο και χώρους ανάπτυξης σε πολλά είδη θαλάσσιας ζωής, συμβάλλουν στη σταθεροποίηση του βυθού και των ακτών, ενώ παράλληλα δεσμεύουν άνθρακα. Για τον λόγο αυτό, η διατήρησή τους συνδέεται άμεσα με την υγεία της θάλασσας γύρω από την Αίγινα.
Αγκυροβολία και θαλάσσιος τουρισμός
Ιδιαίτερη σημασία έχει η ενημέρωση όσων κινούνται με σκάφη. Η επαναλαμβανόμενη αγκυροβολία πάνω σε λιβάδια Ποσειδωνίας μπορεί να προκαλέσει σημαντικές φθορές, καθώς τόσο η άγκυρα όσο και η αλυσίδα μπορούν να ξεριζώσουν ή να καταστρέψουν τμήματα των φυτών.
Η γνώση του βυθού και η επιλογή κατάλληλου σημείου αγκυροβολίας είναι επομένως μέρος μιας υπεύθυνης ναυτικής πρακτικής. Όπου είναι δυνατόν, η επιλογή αμμώδους πυθμένα αντί για Ποσειδωνία επιτρέπει τη συνέχιση της θαλάσσιας δραστηριότητας χωρίς περιττή επιβάρυνση ενός πολύτιμου οικοσυστήματος.
Ανάλογες προσπάθειες ενημέρωσης έχουν ήδη πραγματοποιηθεί στον Αργοσαρωνικό. Η Argosaronic Environment Foundation, μέσα από το πρόγραμμα Sustainable Sailing in the Argosaronic Gulf και σε συνεργασία με τον κλάδο του yachting και του charter, προώθησε πρακτικές υπεύθυνης πλεύσης και αγκυροβολίας. Μεταξύ άλλων, χρησιμοποιήθηκε και το χαρακτηριστικό μήνυμα «Sand not Seagrass», υπενθυμίζοντας στους κυβερνήτες να επιλέγουν άμμο και να αποφεύγουν τα λιβάδια Ποσειδωνίας.
Προστασία της θάλασσας και όχι περιορισμός της δραστηριότητας
Η προστασία της Ποσειδωνίας δεν χρειάζεται να αντιμετωπίζεται ως κάτι αντίθετο προς τον τουρισμό ή τη θαλάσσια δραστηριότητα. Στην πραγματικότητα, συμβαίνει το αντίθετο.
Μια καθαρή και ζωντανή θάλασσα, η θαλάσσια ζωή και το φυσικό παράκτιο τοπίο αποτελούν μέρος του ίδιου του τουριστικού κεφαλαίου της Αίγινας. Το ίδιο ισχύει και για την αλιεία, αφού τα λιβάδια αποτελούν σημαντικούς βιότοπους για μεγάλο αριθμό θαλάσσιων οργανισμών.
Η προστασία τους επομένως δεν σημαίνει ότι πρέπει να σταματήσει η δραστηριότητα στη θάλασσα. Σημαίνει ότι αυτή μπορεί να συνεχιστεί με τρόπο που δεν υπονομεύει τους ίδιους τους φυσικούς πόρους στους οποίους βασίζεται.
Ο Όρμος Μουριώτη και ένα ερώτημα που αξίζει να διερευνηθεί
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει και η περίπτωση του Όρμου Μουριώτη. Στην περιοχή υπάρχουν τοπικές παρατηρήσεις για υποχώρηση ενός μικρού λιβαδιού Ποσειδωνίας τα τελευταία χρόνια, ενώ τους θερινούς μήνες καταγράφεται έντονη παρουσία και αγκυροβολία σκαφών.
Παράλληλα, η εικόνα της ακτής έχει μεταβληθεί αισθητά, με σημεία που είχαν περισσότερο αμμώδη χαρακτήρα να εμφανίζουν πλέον μεγαλύτερη παρουσία βότσαλου.
Τα παραπάνω δεν αρκούν φυσικά για να αποδειχθεί κάποια αιτιώδης σχέση. Δημιουργούν όμως ένα ενδιαφέρον ερώτημα που αξίζει να διερευνηθεί επιστημονικά, καθώς είναι γνωστό ότι τα λιβάδια Ποσειδωνίας και οι φυσικές συσσωρεύσεις των φύλλων τους συμβάλλουν στη συγκράτηση ιζημάτων και στην προστασία των ακτών από τη διάβρωση.
Μια συστηματική επιστημονική παρακολούθηση της περιοχής θα μπορούσε να δώσει σαφέστερες απαντήσεις για τις αλλαγές που παρατηρούνται στον συγκεκριμένο όρμο.
Η πρωτοβουλία της Vessel αποτελεί λοιπόν ένα θετικό βήμα ενημέρωσης, ενώ σημαντική είναι και η συμμετοχή των επιχειρήσεων εστίασης που επέλεξαν να φιλοξενήσουν τον χάρτη στα τραπέζια τους.
Γιατί τελικά η προστασία της Ποσειδωνίας δεν είναι «προστασία απέναντι στον τουρισμό». Είναι προστασία της θάλασσας και του τουρισμού που θέλουμε να μπορεί να προσφέρει η Αίγινα και στο μέλλον.
Το έργο υποστηρίζεται από το πρόγραμμα TIDAL ArtS Lighthouse 2025, το οποίο χρηματοδοτείται από το ευρωπαϊκό πρόγραμμα Horizon Europe.
Περισσότερες πληροφορίες για τη δράση είναι διαθέσιμες στην ιστοσελίδα του Vessel.
Μείνετε συντονισμένοι στο site μας για περισσότερα νέα και ενημερώσεις.
