Σήμερα, 24 Ιανουαρίου, Παγκόσμια Ημέρα Εκπαίδευσης, το Aegina365.gr συνομιλεί με την εκπαιδευτικό Έλενα Στενάκη, μια Αιγινήτισσα που γνωρίζει από πρώτο χέρι τις προκλήσεις αλλά και τις δυνατότητες της εκπαίδευσης στα νησιά.
- Ποιος πιστεύεις ότι είναι σήμερα ο ρόλος του εκπαιδευτικού, πέρα από τη μετάδοση γνώσεων; Με ποια λέξη θα περιέγραφες τη σύγχρονη εκπαίδευση στην Ελλάδα;
- Ποιες είναι οι βασικές δυσκολίες της εκπαίδευσης στα νησιά σε σύγκριση με μια μεγάλη πόλη;
- Υπάρχουν πλεονεκτήματα στο να μεγαλώνει και να εκπαιδεύεται ένα παιδί σε ένα νησί;
- Πώς βλέπεις τα παιδιά σήμερα σε σχέση με προηγούμενες γενιές;
- Πόσο σημαντικό είναι το παιχνίδι και η δημιουργικότητα στην ανάπτυξη ενός παιδιού;
- Πώς γεννήθηκε η ιδέα του Art & Play;
- Τι σου δίνει τη μεγαλύτερη ικανοποίηση ως εκπαιδευτικός;
- Υπάρχει κάποια στιγμή με ένα παιδί που δεν θα ξεχάσεις ποτέ;
- Ποιο μήνυμα θα ήθελες να στείλεις σε γονείς και παιδιά με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Εκπαίδευσης;
Μέσα από τη συζήτησή μας, μιλά για τον σύγχρονο ρόλο του εκπαιδευτικού, τις διαφορές ανάμεσα στη σχολική καθημερινότητα ενός νησιού και μιας μεγάλης πόλης, αλλά και για τη σημασία της δημιουργικότητας και του παιχνιδιού στη ζωή των παιδιών. Παράλληλα, παρουσιάζει τη δράση Art & Play by Elena Stenaki, όπου η τέχνη γίνεται εργαλείο έκφρασης, χαράς και ουσιαστικής μάθησης.
Ποιος πιστεύεις ότι είναι σήμερα ο ρόλος του εκπαιδευτικού, πέρα από τη μετάδοση γνώσεων; Με ποια λέξη θα περιέγραφες τη σύγχρονη εκπαίδευση στην Ελλάδα;
Ο ρόλος του εκπαιδευτικού σήμερα ξεπερνά κατά πολύ την απλή μετάδοση γνώσεων. Καλείται να λειτουργεί ως καθοδηγητής αλλά και ως εμψυχωτής της ομάδας, δίνοντας κίνητρο στα παιδιά για μάθηση. Πολλές φορές αποτελεί και συναισθηματικό στήριγμα, τόσο για τα ίδια τα παιδιά όσο και για το οικογενειακό τους περιβάλλον, καθώς συχνά αντιμετωπίζουν διάφορες προκλήσεις.
Μέσα στην αβεβαιότητα και τις απαιτήσεις της καθημερινότητας, ο εκπαιδευτικός πρέπει να προσαρμόζεται διαρκώς και να συνεχίζει το έργο της μετάδοσης αξιών. Αν έπρεπε να περιγράψω τη σύγχρονη εκπαίδευση στην Ελλάδα με μία λέξη, αυτή θα ήταν «ανθεκτική». Καθώς, παρά τις μεταβάσεις που διανύει, εξακολουθεί να ανταποκρίνεται στον ρόλο της, χάρη και στο νέο «αίμα» εκπαιδευτικών που φέρνουν συχνά πιο πρωτοποριακές προσεγγίσεις.
Ποιες είναι οι βασικές δυσκολίες της εκπαίδευσης στα νησιά σε σύγκριση με μια μεγάλη πόλη;
Συχνά θεωρούμε ότι η εκπαίδευση στα νησιά μειονεκτεί σε σχέση με την πόλη. Παρ’ όλα αυτά, πιστεύω ότι προσφέρει πολλά ερεθίσματα για εξέλιξη και δραστηριοποίηση. Σίγουρα, η έλλειψη εύκολης πρόσβασης σε πόρους – όπως ένα θέατρο ή οργανωμένες δράσεις που υπάρχουν στις μεγάλες πόλεις – μπορεί να λειτουργήσει επιβραδυντικά, χωρίς όμως να καθιστά τίποτα αδύνατο.
Θα έλεγα, λοιπόν, πως η μεγαλύτερη δυσκολία δεν είναι τόσο οι πρακτικές ελλείψεις, όσο η έλλειψη κινήτρου.


Υπάρχουν πλεονεκτήματα στο να μεγαλώνει και να εκπαιδεύεται ένα παιδί σε ένα νησί;
Τα πλεονεκτήματα είναι πολλά, κυρίως γιατί τα ερεθίσματα που λαμβάνει ένα παιδί σε ένα νησί είναι τελικά περισσότερα απ’ όσο νομίζουμε. Η άμεση επαφή με τη φύση το βοηθά να αναπτύξει καθημερινές δεξιότητες και γνώσεις, στις οποίες τα παιδιά των πόλεων συχνά δεν έχουν εύκολη πρόσβαση.
Επιπλέον, ο ρόλος της «κλειστής» κοινωνίας βοηθά στην κοινωνικοποίησή του, όσο οξύμωρο κι αν ακούγεται. Στις μεγάλες πόλεις, λόγω των κινδύνων που ελλοχεύουν, πολλά παιδιά δεν έχουν τις ίδιες ευκαιρίες ελεύθερης κοινωνικής επαφής που έχει ένα παιδί της γειτονιάς σε ένα νησί.
Πώς βλέπεις τα παιδιά σήμερα σε σχέση με προηγούμενες γενιές;
Τα παιδιά σήμερα είναι σίγουρα πιο εξελιγμένα τεχνολογικά. Ωστόσο, η καλλιέργεια της κριτικής σκέψης συχνά περιορίζεται λόγω των κοινωνικών δικτύων. Έχουν συνηθίσει στην «έτοιμη γνώση» μέσα από εκπαιδευτικά βίντεο, ενώ ο πιο ουσιαστικός και αποτελεσματικός τρόπος μάθησης παραμένει ο πρακτικός και βιωματικός.
Αυτή τη φιλοσοφία ακολουθεί και η Μοντεσσοριανή μέθοδος, την οποία πολλοί νέοι εκπαιδευτικοί και γονείς προσπαθούν να εφαρμόσουν για την καλύτερη εξέλιξη των παιδιών.
Πόσο σημαντικό είναι το παιχνίδι και η δημιουργικότητα στην ανάπτυξη ενός παιδιού;
Το παιχνίδι είναι το βασικότερο στοιχείο στην ανάπτυξη ενός παιδιού. Μέσα από αυτό εξελίσσεται πρώτα κοινωνικοσυναισθηματικά και έπειτα μαθησιακά. Μπορεί να συνδυαστεί άμεσα με την εκπαίδευση και να την κάνει πιο διασκεδαστική.
Το παιχνίδι και η δημιουργικότητα δεν είναι απλώς τρόποι διασκέδασης, αλλά βασικά στοιχεία νοητικής, συναισθηματικής, κοινωνικής και σωματικής ανάπτυξης.
Πώς γεννήθηκε η ιδέα του Art & Play;
Η ιδέα του Art & Play γεννήθηκε μέσα από προσωπική αναζήτηση και την ανάγκη να ικανοποιήσω το δικό μου «εσωτερικό – φανταστικό παιδί». Κάθε εκδήλωση, πάρτι ή εργαστήριο οργανώνεται με βάση το τι θα μου άρεσε να δω και να δημιουργήσω εγώ ως παιδί.
Κάπως έτσι δημιουργείται κάθε φορά η ιδέα και ολόκληρο το project.

Τι σου δίνει τη μεγαλύτερη ικανοποίηση ως εκπαιδευτικός;
Η μεγαλύτερη ικανοποίηση είναι να βλέπουμε την εξέλιξη των παιδιών μέσα από τις δημιουργίες τους. Το αποτέλεσμα δεν μπορείς ποτέ να το προβλέψεις, γιατί η δημιουργικότητα είναι υποκειμενική. Κάθε παιδί λειτουργεί διαφορετικά, όμως όλα δίνουν και παίρνουν κάτι. Αυτός είναι και ο πραγματικός στόχος της εκπαίδευσης.
Υπάρχει κάποια στιγμή με ένα παιδί που δεν θα ξεχάσεις ποτέ;
Όταν ήμουν αναπληρώτρια στην Ύδρα, υπήρχε ένα παιδί με απίστευτο ταλέντο στη ζωγραφική. Η γραμμικότητα και η κίνησή του στο σχέδιο ξεπερνούσαν το αναπτυξιακό του επίπεδο. Αν διαβάζαμε ένα παραμύθι, ζωγράφιζε και «αντέγραφε» το εξώφυλλο με εντυπωσιακή ακρίβεια. Μάλιστα, συχνά δίδασκε και τεχνικές ζωγραφικής στους συμμαθητές του.
Στο τέλος της χρονιάς, όλες οι ζωγραφιές της τάξης είχαν εξελιχθεί αισθητά. Από τότε είδα την τέχνη διαφορετικά και υποστηρίζω πως κάθε παιδί πρέπει να εξελίσσει οποιαδήποτε μορφή τέχνης, όχι για το άρτιο αποτέλεσμα, αλλά για την ίδια τη διαδικασία ανάπτυξης.
Ποιο μήνυμα θα ήθελες να στείλεις σε γονείς και παιδιά με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Εκπαίδευσης;
Στους γονείς θα έλεγα να ακολουθούν τον δρόμο της θετικής διαπαιδαγώγησης, θέτοντας όρια χωρίς φόβο. Τα παιδιά δεν θα τους αγαπήσουν λιγότερο — το αντίθετο. Τα όρια τα βοηθούν να αντιμετωπίσουν τη ζωή με υπευθυνότητα και ετοιμότητα.
Στα παιδιά θα έλεγα να παίζουν περισσότερο και να βλέπουν την καθημερινότητα σαν παιχνίδι. Όλα γίνονται πιο θετικά έτσι. Αν θέλουμε έναν κόσμο με αξίες, πρέπει να μάθουμε στα παιδιά να βλέπουν τη ζωή μέσα από αυτή την οπτική.
Η εκπαίδευση δεν περιορίζεται στους τέσσερις τοίχους μιας σχολικής αίθουσας.
Σε μια εποχή γεμάτη προκλήσεις, η ουσιαστική σχέση με τα παιδιά, η δημιουργικότητα και το παιχνίδι παραμένουν θεμέλια για μια πιο ανθρώπινη και ισότιμη παιδεία — είτε σε μια μεγάλη πόλη είτε σε ένα νησί.Η Παγκόσμια Ημέρα Εκπαίδευσης μάς υπενθυμίζει ότι η επένδυση στα παιδιά είναι, τελικά, επένδυση στο μέλλον όλων μας.
Για πληροφορίες σχετικά με τη δράση Art & Play by Elena Stenaki πατήστε εδώ.
Μείνετε συντονισμένοι στο site μας για περισσότερα νέα και ενημερώσεις.