Η Αίγινα δεν υπήρξε μόνο η πρώτη πρωτεύουσα του νεοελληνικού κράτους. Παράλληλα, αποτέλεσε και το σημείο εκκίνησης της οργανωμένης οικονομικής ζωής της χώρας. Συγκεκριμένα, στις2 Φεβρουαρίου 1828, ο Ιωάννης Καποδίστριας ίδρυσε στην Αίγινα την Εθνική Χρηματιστική Τράπεζα, την πρώτη τράπεζα του ελληνικού κράτους και πρόδρομο της Εθνικής Τράπεζας της Ελλάδος.
Την περίοδο εκείνη, η οικονομική κατάσταση της χώρας ήταν δραματική. Τα δημόσια ταμεία παρέμεναν άδεια. Νόμισμα δεν υπήρχε. Επιπλέον, οι συναλλαγές πραγματοποιούνταν με ξένα νομίσματα, ενώ την πίστη έλεγχαν σαράφηδες και τοκογλύφοι με υπέρογκους τόκους. Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, ο Καποδίστριας επέλεξε να παρέμβει άμεσα.
Η Αίγινα στο επίκεντρο της οικονομικής ανασυγκρότησης
Λίγες εβδομάδες μετά την άφιξή του στην Ελλάδα, ο Κυβερνήτης παρουσίασε ένα ολοκληρωμένο σχέδιο οικονομικής οργάνωσης. Έτσι, με τη συνεργασία του ελβετού φιλέλληνα Ιωάννη Εϋνάρδου, προχώρησε στη σύσταση της Εθνικής Χρηματιστικής Τράπεζας. Ο στόχος του ήταν διπλός. Από τη μία, να συγκεντρώσει τα περιορισμένα κεφάλαια του εσωτερικού και από την άλλη, να προσελκύσει επενδύσεις από το εξωτερικό.
Η νέα τράπεζα εγκαταστάθηκε στην Αίγινα και ανέλαβε, εκτός από τραπεζικές εργασίες, και βασικές αρμοδιότητες οικονομικής διαχείρισης του κράτους. Επιπλέον, τη διοίκησή της ανέλαβε ο έμπορος Γεώργιος Σταύρου, ο οποίος αργότερα έγινε ο πρώτος διοικητής της Εθνικής Τράπεζας της Ελλάδος.
Το ιστορικό ψήφισμα του Ιωάννη Καποδίστρια
Η ίδρυση της τράπεζας κατοχυρώθηκε με επίσημο ψήφισμα, το οποίο υπέγραψε ο Ιωάννης Καποδίστριας στις 2 Φεβρουαρίου 1828. Με το έγγραφο αυτό, το νεοσύστατο κράτος έθεσε για πρώτη φορά κανόνες στην τραπεζική πίστη.
«Συσταίνεται Εθνική Χρηματιστική Τράπεζα, της οποίας τα κεφάλαια συνίστανται εκ των καταθέσεων των μετόχων, λαμβανόντων τόκον οκτώ τοις εκατόν κατ’ έτος.»
Το ψήφισμα όριζε, μεταξύ άλλων, τη λειτουργία της τράπεζας, τη διάρκεια των καταθέσεων και τη χρήση των αποδεικτικών τίτλων στις συναλλαγές με το Δημόσιο. Με αυτόν τον τρόπο, ο Καποδίστριας επιδίωξε να βάλει τάξη σε έναν αποδιοργανωμένο οικονομικό μηχανισμό.
Ένα φιλόδοξο εγχείρημα με διαχρονική σημασία
Η Εθνική Χρηματιστική Τράπεζα προσέλκυσε επιφανείς Έλληνες και φιλέλληνες επενδυτές, ενώ και ο ίδιος ο Καποδίστριας στήριξε οικονομικά τη λειτουργία της. Ωστόσο, οι μεγάλες ανάγκες του κράτους οδήγησαν στη συνεχή απορρόφηση των διαθέσιμων κεφαλαίων της. Έτσι, το εγχείρημα δεν κατάφερε να μακροημερεύσει.
Το 1834, η τράπεζα διέκοψε τη λειτουργία της. Παρόλα αυτά, η συμβολή της υπήρξε καθοριστική. Στήριξε τον στρατό και τον στόλο, ενίσχυσε τη δημόσια διοίκηση και βοήθησε κοινωνικές ομάδες που βρίσκονταν σε ανάγκη. Επίσης, άνοιξε τον δρόμο για την ίδρυση της Εθνικής Τράπεζας της Ελλάδος το 1841.
Έτσι, η Αίγινα καταγράφεται στην ιστορία όχι μόνο ως πολιτικό, αλλά και ως οικονομικό σημείο εκκίνησης του σύγχρονου ελληνικού κράτους.
Διαβάστε επίσης : Ιωάννης Καποδίστριας: Από την Ιστορία στη μεγάλη οθόνη
