Η ίδρυση επί Καποδίστρια το 1829, η διαδρομή μέχρι την Αθήνα και τα νέα σχέδια επέκτασης του μουσείου.
Στην Αίγινα βρίσκονται οι απαρχές του Εθνικού Αρχαιολογικού Μουσείου. Η ιστορία του ξεκινά το 1829, στα χρόνια του Ιωάννη Καποδίστρια, συνδέοντας το νησί με τα πρώτα βήματα της οργανωμένης προστασίας των αρχαιοτήτων στο νεοσύστατο ελληνικό κράτος.
Η πρόσφατη θετική γνωμοδότηση των αρμόδιων συμβουλίων για τις οριστικές μελέτες επέκτασης και αναβάθμισής του δίνει την αφορμή για μια επιστροφή σε αυτή την ιστορική αφετηρία.
Η αρχή στην Αίγινα και το Καποδιστριακό Ορφανοτροφείο
Το 1829 ο Ιωάννης Καποδίστριας ίδρυσε στην Αίγινα το πρώτο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο της χώρας. Εκεί συγκεντρώνονταν αρχαιότητες από διαφορετικές περιοχές της απελευθερωμένης Ελλάδας, κυρίως από τα νησιά.
Το μουσείο στεγάστηκε στο Καποδιστριακό Ορφανοτροφείο, με διευθυντή τον Κερκυραίο λόγιο Ανδρέα Μουστοξύδη. Στο ίδιο συγκρότημα φιλοξενήθηκαν εκπαιδευτικές δραστηριότητες και σημαντικοί θεσμοί του νέου κράτους, ανάμεσά τους η πρώτη Εθνική Βιβλιοθήκη.
Η επίσημη ιστοσελίδα του Εθνικού Αρχαιολογικού Μουσείου αναγνωρίζει την Αίγινα ως την αρχική του έδρα, καταγράφοντας το 1829 ως έτος ίδρυσής του.
Από την Αίγινα στο κτίριο της Πατησίων
Το 1834, με τη μεταφορά της πρωτεύουσας στην Αθήνα, μεταφέρθηκε και η έδρα του μουσείου. Ακολούθησε μια περίοδος κατά την οποία οι αρχαιότητες στεγάζονταν σε διαφορετικά κτίρια και μνημεία.
Η ανέγερση του σημερινού κτιρίου ξεκίνησε το 1866, χάρη στη δωρεά οικοπέδου της Ελένης Τοσίτσα και στην οικονομική συνδρομή της οικογένειας Μπερναρδάκη. Βασίστηκε σε σχέδια του Λούντβιχ Λάνγκε, με παρεμβάσεις του Ερνστ Τσίλλερ στην πρόσοψη. Το μουσείο άνοιξε τις πύλες του στο κοινό το 1889.
Στον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, αρχαιότητες αποκρύφτηκαν για να προστατευθούν. Δεκαετίες αργότερα, μετά τις ζημιές του σεισμού του 1999, πραγματοποιήθηκαν εργασίες ανακαίνισης την περίοδο 2002–2004. Οι ανανεωμένες μόνιμες εκθέσεις άνοιξαν σταδιακά από το 2004 έως το 2009.
Το επόμενο βήμα για την επέκταση
Σύμφωνα με την πρόσφατη ανακοίνωση του Υπουργείου Πολιτισμού, το Κεντρικό Συμβούλιο Νεωτέρων Μνημείων και το Κεντρικό Αρχαιολογικό Συμβούλιο γνωμοδότησαν θετικά επί των οριστικών μελετών για την επέκταση και αναβάθμιση του μουσείου.
Τον αρχιτεκτονικό σχεδιασμό έχουν αναλάβει τα γραφεία Chipperfield–Τομπάζη. Προβλέπονται επέκταση προς την οδό Πατησίων, νέα κεντρική είσοδος και πλατεία υποδοχής, νέοι εκθεσιακοί χώροι και αναδιαμόρφωση του δημόσιου κήπου.
Παράλληλα, σχεδιάζονται τεχνικές και στατικές παρεμβάσεις, με στόχο τη βελτίωση της λειτουργίας του συγκροτήματος και των συνθηκών προστασίας και παρουσίασης των συλλογών. Η θετική γνωμοδότηση αποτελεί βήμα στη διαδικασία ωρίμανσης του έργου.
Για την Αίγινα, η νέα αυτή φάση προσφέρει την ευκαιρία να αναδειχθεί ξανά η συμβολή του νησιού στη γέννηση ενός σημαντικού πολιτιστικού θεσμού της χώρας.
Πηγή: Reader.gr